Vekas viktigaste: Flamingorevolusjon og «sunn fornuft»-allianse

«Flamingorevolusjon» i Albania

Det har brote ut demonstrasjonar i Albania mot Trump-familiens planar om å byggje luksusanlegg i eit naturreservat i landet.

Demonstrasjonane har fått tilnamnet «flamingorevolusjonen». Bakgrunnen er at president Trumps dotter Ivanka Trump og ektemannen Jared Kushner vil byggje luksusleilegheiter på øya Sazan og området rundt, som er Albanias einaste hekkeområde for dei rosa flamingoane.

Onsdag møtte fleire tusen opp i gatene i hovudstaden Tirana. Bodskapen er at Albania ikkje er til sals. Demonstrantane krev at landets statsminister Edi Rama går av.

Ifølgje NRK avviser statsministeren at utbygginga er problematisk, og meiner prosjektet er viktig for landets turisme.

EU-kommisjonen har òg gitt beskjed til albanske styresmakter om at dei er uroa for luksusprosjektet, skriv NRK.

Fifa-presidenten svarar på kritikk: – «Betre å chille»

På ein pressekonferanse dagen før opningskampen i fotball-VM, svarte Fifa-president Gianni Infantino på kritikk som har kome i opptakta til meisterskapet. USA, Canada og Mexico er vertskap for turneringa, og dei fleste kampane blir spelte i USA.

Onsdag oppmoda FNs høgkommissær for menneskerettar, Volker Türk, til ei «massiv nytenking» av immigrasjonspolitikken, spesielt i USA rundt VM. Han trekte fram raseprofilering, overvaking og handheving av immigrasjonsreglar.

Det har blitt rapportert om fans som ikkje har fått reise til VM på grunn av visumrestriksjonar. Irans landslag har blitt flytta frå ein treningsleir i USA til Mexico. Tidlegare i veka blei den somaliske dommaren Omar Artan nekta innreise i USA.

Infantino seier det som skjedde med dommaren, er uheldig, men at Fifa ikkje kontrollerer alt.

– Vi diskuterer, vi snakkar. Nokre gongar er det betre å chille og slappe av. Vi jobbar med alt. Vi prøver å fikse alt mogleg. Å begynne med å skrike og rope med éin gong, kan av og til ha motsett effekt dersom målet er å finne ei løysing, seier han, ifølgje VG.

Unge nordmenn i kokaintoppen

I ein ny rapport frå EUs narkotikabyrå (EUDA) kjem det fram at Noreg har den høgaste sjølvrapporterte kokainbruken blant unge vaksne i Europa.

– Dette er ikkje ein statistikk vi ønskjer å toppe. At Noreg ligg høgast på bruk av kokain blant unge vaksne, er urovekkjande, uttalar helsedirektør Cathrine M. Lofthus i ei pressemelding.

Tala i rapporten er frå 2024. 5,6 prosent av unge i alderen 15–34 år rapporterer at dei har brukt kokain dei siste tolv månadane. Helsedirektoratet opplyser at talet for 2025 er 4,5 prosent.

Dei understrekar at endringar frå eitt år til eit anna må tolkast med varsemd, men stadfestar at det har vore ein auke dei siste ti åra.

Direktoratet peikar på lettare tilgang som ein del av forklaringa, og at bruk av kokain er ofte er knytt til fest og uteliv, og i kombinasjon med alkohol.

Medisin kan forlenge livet til dei med bukspyttkjertelkreft

Ei nyutvikla behandling kan doble antal år pasientar med kreft i bukspyttkjertelen har igjen å leve.

Ein studie klarte ved hjelp av legemiddelet daraxonrasib å doble overlevingstida for pasientar med kreft i bukspyttkjertelen, samanlikna med dei som fekk cellegiftbehandling. Pasientane rapporterte òg om betre livskvalitet, og behandlinga kan sjå ut til å gi færre alvorlege biverknader, skriv den tyske kringkastaren DW.

Bukspyttkjertelkreft utviklar seg ofte utan merkbare symptom og er vanskeleg å behandle. Den nye behandlinga er ingen kur for sjukdommen, men medisinsk direktør ved Freiburg universitetssjukehus Dietrich Ruess meiner studien bør reknast som eit revolusjonerande gjennombrot.