Sverige halverer kollektivbilletten – vil ha det same i Noreg
Svenskane bestemde tysdag å halvera prisen på kollektivreiser ut året. Både SV og MDG slåst for det same i budsjettforhandlingane med regjeringa.
– Når Sverige no halverer prisen på månadskort i kollektivtrafikken, bør Noreg følgja etter, seier stortingsrepresentant Oda Indgaard i MDG til NTB.
Tysdag vedtok den svenske regjeringa å bruka 6,5 milliardar kroner på å halvera prisen på månadskort på kollektivreiser ut året. Avgjerda kom bardus sjølv på kollektivbransjen som ikkje kjende til planane i førevegen.
Spørsmålet om å kutta i kollektivprisane er sentrale også i forhandlingane om revidert nasjonalbudsjett her i Noreg. MDG har flagga tydeleg at dei vil kjempa for det nasjonale månadskortet sitt til 499 kroner, SV går inn for same løysing som svenskane, å halvera dagens prisar.
Må ikkje bli ståande på perrongen
– Om den svenske regjeringa klarer å foreslå dette over natta, må då verkeleg me få til dette i dei seine nattetimane i forhandlingane om revidert budsjett dei neste vekene. Noreg kan ikkje bli ståande igjen på perrongen, seier finanspolitisk talsperson og SVs forhandlar inn i budsjettet, Marthe Hammer, til NTB.
– No må me ta plass på kutt i kollektivpristoget som går i Europa, derfor kjempar SV no for å halvera kollektivprisane her heime. Det er eit godt tiltak for å møta den tida me no lever i, ei usikker tid prega av oljepriskrise, tyngjande renter og ei klimakrise som herjar, seier Hammer.
Men Arbeidarpartiets sjefforhandlar, finanspolitisk talsperson og leier i finanskomiteen i Stortinget Tuva Moflag, ville ikkje gi nokon klare lovnader då dei fem budsjettpartnarane hadde sitt første møte før helga. Heller ikkje då Ingrid Liland i MDG overleverte ei rulle med 30.000 underskrifter for nasjonalt månedkort gjekk Moflag inn på detaljane i krava.
Framoverlente svenskar
– Eg ser at partia kjem med saker som er viktige for dei, dei kjem med saker som er viktige for folk. Det som er positivt, er at det er fellesnemnarar her som me kan byggja vidare på. Så eg har trua på at me skal klara det, sa ho.
Full innføring av nasjonalt månadskort, slik MDG foreslår har ein prislapp på 6,85 milliardar kroner, men har også ein variant der månadskort på tog over heile landet til 3,5 milliardar.
– I årevis har kollektivprisane i Noreg auka raskare enn lønningane for mange vanlege folk. Det rammar hardast dei som har minst frå før: studentar, unge, familiar med stram økonomi og alle som er avhengige av buss og tog i kvardagen, seier Indgaard i MDG.
– No treng me billigare og betre kollektiv også i Noreg. At høgresida i Sverige er meir framoverlente i kollektivpolitikken enn Ap bør jo vera ein vekkjar for Støre, legg ho til.
Senka forbruket av drivstoff
Det var med argument om at USAs og Israels angrepskrig mot Iran har ramma folks lommebøker hardt og drive prisane på bensin og diesel i vêret at den svenske regjeringa med støtte frå Sverigedemokraterna tidlegare vedtok å senka drivstoffavgiftene. Med halveringa av kollektivprisar går svenskane endå lenger.
– Ved å oppmuntra til kollektivtrafikk blir også minska trykte på drivstofforbruket i Sverige, sa den svenske statsministeren Ulf Kristersson tysdag.
Regjeringa varsla også krisestøtte til fleire andre sektorar, mellom anna jordbruk og innanriks luftfart. Alle tiltaka er mellombelse, og krisepakken er kostnadsrekna til 17,5 milliardar svenske kroner.
